Bé nhà bạn hay tưởng tượng: Hãy tận dụng giai đoạn nhạy cảm vàng của con

Chơi tưởng tượng là gì?

Trò chơi mang tính tưởng tượng xảy ra khi trẻ đảm nhận vai trò và kinh nghiệm mà trẻ có thể có hoặc quan tâm đến trong suốt quá trình chơi một mình hoặc chơi với người khác.

Ví dụ, cô bé của bạn có thể sử dụng một băng cá nhân cho bạn búp bé sau khi bạn búp bê ấy rơi xuống cầu thang, hoặc cậu bé của bạn có thể dán một miếng dán trên mắt của mình và chiến đấu với cha của mình với một người cai trị trên một con tàu làm bằng gối!

Tại sao trí tưởng tượng lại quan trọng?

– Nó thúc đẩy sự sáng tạo: Trò chơi mang tính tưởng tượng cung cấp một không gian an toàn cho trẻ em hành động theo bất cứ điều gì họ thích, bao gồm những tình huống mà họ không thể trải nghiệm trong cuộc sống thực. Chẳng hạn, một cô gái 5 tuổi không thể đi đến nhà hàng mà không có cha mẹ, thông qua trò chơi tưởng tượng với bạn, tạo một bữa tiệc trà giả mà cả hai đều có thể thưởng thức ở nhà.

– Nó hỗ trợ sự phát triển thể chất một cách vui vẻ: Khi con đang cố gắng để mặc quần áo cho búp bê, con đang có được sự luyện tập tay-mắt phối hợp, học cách di chuyển và kiểm soát các ngón tay của mình trong nhiều cách khác nhau.

– Giúp trẻ thực hành và phát triển ngôn ngữ và các kỹ năng xã hội một cách đơn giản thông qua nói chuyện, trò chuyện.

– Tăng cường phát triển các kỹ năng tự giải quyết vấn đề và giải quyết vấn đề: Trò chơi mang tính tưởng tượng với bạn đồng trang lứa sẽ mang lại những tình huống mà không phải ai cũng có được những gì họ muốn. Ví dụ, khi nhiều trẻ muốn trở thành Vua lâu đài, đứa trẻ không có được những gì mình muốn cần phải học cách quản lý cảm xúc khó chịu để chơi tiếp tục.

– Nó cho phép người lớn dạy cách cư xử tích cực cho con mình: Cha mẹ có thể giới thiệu các tình huống khiến người xem trở nên vui vẻ để tạo ra những cơ hội “học hỏi ngẫu nhiên”.

Ví dụ: khi cho búp bê tắm, cha mẹ có thể sử dụng câu hỏi (ví dụ: Điều gì sẽ xảy ra tiếp theo? Nước lạnh quá phải làm sao? và những tình thế khó xử (ví dụ: Ôi trời, hết xà phòng rồi!).Điều này dạy các kỹ năng quan trọng cho  trẻ và làm việc thông qua các tình huống khó khăn với sự hướng dẫn.

Làm sao cha mẹ có thể khuyến khích trẻ tham gia chơi trí tưởng tượng?

– Cung cấp rất nhiều đạo cụ, và nhiều đối tượng khác nhau (cả những người cùng tuổi cũng như người lớn) và thời gian chơi.

– Các bữa tiệc khi ăn mặc đúng cũng là một cách tuyệt vời để quảng bá vở kịch tưởng tượng và giữ cho trẻ em giải trí!

– Thu hút họ trong công việc hàng ngày của bạn và kết hợp học tập ngẫu nhiên vào những tình huống này. Ví dụ, trong khi bạn đang chuẩn bị bữa tối, bạn có thể gọi con mình nấu ăn bên cạnh bạn với đồ chơi của con.

Tại sao lối chơi sáng tạo lại quan trọng hơn trong thời đại kỹ thuật số hiện nay?

Những ngày này, thật khó để nhận ra một đứa trẻ không có máy tính bảng điện tử hoặc các thiết bị điện tử khác. Tuy nhiên, chơi với các tiện ích này chủ yếu là một hoạt động đơn độc.

Vì lý do này, cha mẹ cần đảm bảo rằng con cái của mình không bỏ lỡ những tương tác trực tiếp của con người là điều cần thiết cho sự phát triển xã hội, nhận thức và cảm xúc của con.

Khi chơi tưởng tượng cũng hạn chế trẻ sử dụng các thiết bị điện tử và cung cấp nhiều cơ hội để chơi trí tưởng tượng và xã hội hóa với các trẻ em khác.

Tuổi thích hợp để giới thiệu trò chơi trí tưởng tượng cho trẻ?

Không có giới hạn nào để giới thiệu lối chơi tưởng tượng vào thế giới của một đứa trẻ. Bạn có thể bắt đầu bằng cách giới thiệu các đồ vật đơn giản an toàn cho trẻ, các câu chuyện đưa con vào thế giới tưởng tượng…. Tạo ra các tình huống cũng như tham gia vào đó.

Có nhược điểm nào đối với lối chơi tưởng tượng?

Tuyệt đối không! Nhưng, nếu một đứa trẻ thường xuyên hành xử trong một cuộc chơi gây tổn hại cho bản thân hoặc người khác, hoặc nếu một đứa trẻ phát triển mạnh mẽ hơn trong việc chơi trò chơi ảo giác đơn lẻ bằng cách chơi trò chơi xã hội thì có thể tìm kiếm lời khuyên của một chuyên gia.

Trò chơi giai đoạn nhạy cảm của bé:

Nuôi dưỡng trí tưởng tượng của trẻ

Khi con chơi trò chơi tưởng tượng, hãy xem xét việc trợ giúp con trong phần chuẩn bị đồ để tham gia trò chơi. Bạn có thể chuẩn bị cho con những đồ sau:

– Thùng nhựa, thùng các tông, hộp giấy lớn để giúp cho việc tạo dựng một “ngôi nhà”

– Quần áo, giày dép, ba lô, mũ nón cũ

– Điện thoại cũ, tạp chí, bàn phím máy tính cũ

– Dụng cụ nấu ăn, hộp đựng thực phẩm bằng nhựa, khăn ăn, hoa lụa

– Thú nhồi bông và búp bê

– Miếng vải, chăn, hoặc mảnh vải cũ để làm trang phục

– Bưu thiếp, vé xe bus, vé máy bay đã được sử dụng, tiền nước ngoài, bản đồ… để sử dụng cho một chuyến đi du lịch

– Tập giấy note, bút, bảng… để các con viết các ghi chú, danh sách “mua sắm”

NUÔI DƯỠNG TRÍ TƯỞNG TƯỢNG CHO TRẺ

Thật ra, trí tưởng tượng của trẻ vốn đã rất phong phú, người lớn chúng ta nhiều khi phải bất ngờ trước những suy nghĩ kỳ lạ của con mình. Nhưng nếu không nâng đỡ khả năng thiên phú ấy, không cho nó có “đất” phát triển thì thật là đáng tiếc, bạn đã bỏ lỡ cơ hội khiến bé con của bạn có thể trở thành một người có đầu óc sáng tạo rất cao trong công việc hay chỉ đơn giản là người biết sống đẹp, sống hay và hạnh phúc, biết hưởng thụ tất cả những gì đẹp đẽ nhất mà cuộc sống trao tặng.
Bạn hãy khuyến khích trẻ bằng hai từ: “Ừ nhỉ!”
Khi trẻ tưởng tượng về một điều gì, đừng cắt ngang dòng suy nghĩ của trẻ, đừng vội lái ý tưởng của trẻ theo kiểu nghĩ của mình. Bạn hãy đồng tình với trẻ. Có thể hãy tỏ ra ngạc nhiên, thú vị và khâm phục: “Ô thế à con? Hay nhỉ? Sao con biết? Ừ nhỉ? Thế mà mẹ không nghĩ ra!” Những lời như thế làm bé thêm hào hứng và cảm thấy mình có đồng minh.

Hãy tưởng tượng cùng trẻ

Khi trẻ bắt đầu đưa ra một ý tưởng nào đó, ví dụ: “Cái sợi mì này y như sợi râu của bác Thắng ấy…” bạn phải bắt ngay vào, đưa ý tưởng ấy xa hơn: “Ừ nhỉ? Thế sao sợi râu lại nằm trên mồm con thế? A ha, thằng cu nhà tôi đã lớn như bác Thắng rồi, đã mọc râu rồi đây này. Tại sao thế? A, tại vì con ăn nhiều nên lớn nhanh à? Thế con có phải cạo râu không hay là cứ để dài? …” Hoặc khi trẻ nói: “Con là chó sói đây”, bạn ngay lập tức hãy biến thành cô bé quàng khăn đỏ.

Hãy nhân cách hóa các đồ vật

Bất kỳ đồ vật nào xung quanh bé, bạn cũng có thể thêm chữ chú, cô, bạn, chị, em… vào đằng trước: Cô chổi, anh xẻng, chị ong, em bé mèo, chú bút, bác nồi… Điều này đặc biệt kích thích trí tưởng tượng của trẻ. Chẳng bao lâu, bạn sẽ thấy bé có những câu chuyện rất hay về các đồ vật quanh mình. Ngoài ra, điều này khiến bé thêm gần gũi, có tình cảm với các vật dụng của mình, cuộc sống của bé thêm phong phú dù tuổi đời mới chỉ… 2,3!

Hãy phân biệt rõ ranh giới giữa “nói dối” và “tưởng tượng”

Theo tôi, trẻ ở độ tuổi từ 1 đến 3 không biết nói dối hoặc chỉ nói dối khi quá sợ một điều gì như bé nói dối không đau để không phải đi bác sĩ, bé nói dối không buồn tè để khỏi đi tè vì mải chơi… Còn nếu bé nói: “Mẹ ơi, có con cá to ơi là to trong bồn tắm” thì chắc hẳn bạn không kết tội trẻ nói dối chứ? Hay bé có thể nói: “Bà ơi, cháu bị hàn răng” chỉ đơn giản là vì bé mới nghe lỏm được người lớn nói đến chuyện này. Đừng mắng trẻ: “Chỉ nói nhảm!” mà hãy nói: “Thế à? Thế sao cháu lại bị hàn răng? A, hôm qua ăn nhiều kẹo quá mà không xúc miệng nên bạn sâu bạn ấy thấy miệng thơm quá, chui vào ăn kẹo còn dính ở răng, ăn luôn cả cái răng bị dính kẹo nên phải hàn răng, đúng không?” Như vậy, bạn vừa không làm bé thất vọng vừa cho bé được một bài học vệ sinh quan trọng nữa.

Sử dụng thật nhiều từ ngữ có tính gợi cảm cao

Khi kể chuyện cho bé, bạn hãy cố gắng dùng những từ ngữ như “chạy ba chân bốn cẳng, chạy loăng quăng, chạy đi chạy lại, chạy mất dép..” thay vì chỉ một từ “chạy, chạy đi” quá đơn giản, “hát du dương, hát ngân nga” thay vì “hát”, “lớn nhanh như thổi, lớn như Thánh Gióng, lớn chạm trần nhà…” thay vì “lớn”… Vốn từ ngữ phong phú vừa làm nền cho trí tưởng tượng của bé phát triển, vừa là công cụ để bé thể hiện ý tưởng của mình một cách mạch lạc.

Không áp đặt

Chúng ta chỉ nên gợi ý chứ không nên áp đặt những tư duy của ta cho trẻ. Khi chơi trò chơi, hãy tôn trọng ý thích “chơi theo kiểu của mình” của trẻ. Có bé chơi rất nhẹ nhàng, không đạp phá đồ chơi, biết sắp xếp đồ chơi theo thứ tự. Có bé lại thích đập, thích quăng đồ chơi ra xa, vừa lắp hình xong lại đập ra ngay chứ không lưu giữ lại thành quả. Đừng vội mắng bé là ác, là hư, là phá phách. Ở tuổi này bọn trẻ có cách tiếp cận thế giới rất riêng. Bạn chỉ nên can thiệp bằng cách thật thận trọng: “Ôi, bạn ôtô này bị long cả bốn bánh ra rồi, chắc chắn đêm nay thể nào cũng đau nhức lắm, giống như con bị đau chân ấy… Có lẽ mình nên đưa bạn ấy đến bác sĩ”… Và chỉ thế mà thôi.

Những bài tập nhỏ

Đôi khi có thể cùng trẻ “làm” các bài tập nhỏ như sau:
– Bạn vẽ một hình ngoằn nghoèo trên giấy và đố trẻ là cái gì. Bất kỳ điều gì trẻ nói ra bạn cũng nên tán thành và khen ngợi.
– Cùng bé quan sát đường phố từ một ô cửa sổ chẳng hạn. Có rất nhiều người. Bạn hãy chỉ một người đi bộ mang đồ vật đặc trưng như một cô xách làn thực phẩm rau quả hay một chú mặc quần áo công an, cầm dùi cui…, một anh đội mũ thợ… Bạn có thể kể câu chuyện về người đó do bạn tưởng tượng ra hoặc có thể đặt câu hỏi cho bé như: “Cô ấy đi đâu về thế nhỉ? Cô ấy mua rau cho ai? Cô ấy có mua cái gì khác ngoài rau không nhỉ? Cô ấy xách có nặng không nhỉ? Con cô ấy có chạy ra đón khi cô ấy về đến nhà không?”. Bạn có thể tin chắc rằng bé sẵn sàng tưởng tượng ra tất cả cuộc sống của cô không quen ấy.
– Tạo hình tượng bằng động tác: bắt chước động tác các loài vật, bắt chước tiếng kêu… rồi đố bé là con gì. Bạn có thể cùng bé chơi trò làm một việc gì đó mà không nói ra để bé đoán. Chú ý là động tác thật đơn giản và chính xác (Ví dụ: ăn cơm, uống nước, nằm ngủ, cầm micrô hát, lái xe máy, đạp xe đạp…). Nếu thấy bé bí thì gợi ý hoặc dừng ngay bài tập kẻo bé nản lòng.
Tóm lại, tất cả các bài tập ấy phải được thực hiện khi tâm lý trẻ phấn khởi, sức khỏe tốt. Bạn cũng nên dừng lại khi trò chơi lên đến cao trào, mẹ và con đều thấy thỏa mãn, hài lòng. Tất cả những điều trên đều đã được thể nghiệm trên thực tế. Bạn hãy mạnh dạn nghĩ ra thêm nhiều bài tập của riêng mình, hãy cùng chúng tôi chắp cánh cho trí tưởng tượng của bé bay xa!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *