Phương pháp giáo dục sớm Steiner Waldorf

Phương pháp giáo dục sớm Steiner, phương pháp giáo dục sớm Waldorf là gì?

Phương pháp Steiner hay còn gọi là Waldorf là một phương pháp còn khá mới và đang phát triển Việt Nam.

Phương pháp này được phát triển bởi Rudolf Steiner Joseph Lorenz là một nhà triết học, nhà tư tưởng xã hội, kiến trúc sư và thần bí học người Áo. Phương pháp Steiner cho rằng trong suốt những năm đầu đời trẻ sẽ học tập tốt nhất khi được ở trong môi trường mà trẻ học thông qua những hoạt động thực tiễn vô thức. Những hoạt động học tập trong những năm đầu đời từ đó tập trung vào trải nghiệm, cho phép trẻ học thông qua ví dụ, cơ hội chơi các trò chơi tưởng tượng. Mục tiêu chung của việc học là tạo ra những đứa trẻ với cảm giác rằng thế giới tốt đẹp.

NHỮNG ĐẶC TRƯNG CỦA PHƯƠNG PHÁP STEINER

TRẺ CHƠI HOÀN TOÀN: Steiner cho rằng công việc chính của trẻ trong 7 năm đầu đời là thích nghi và phát triển cơ thể; tìm hiểu thế giới xung quanh và khai mở khả năng tiềm ẩn. Chính vì vậy, sức sống của trẻ trong giai đoạn này chỉ dùng cho những việc này, không phải dùng để bắt trẻ học sớm (dù bất cứ dưới hình thức nào). Não của trẻ trong giai đoạn này phát triển rất mạnh và cần được tích cực bảo vệ để được phát triển hoàn chỉnh; chỉ khi được phát triển hoàn chỉnh nó mới thực hiện chức năng của nó một cách tốt nhất. Mọi hoạt động học về mặt tri thức, dù dưới hình thức nào đều phải sử dụng đến não. Triết lí của Steiner chú trọng vào việc chơi, phát triển trí tưởng tượng của trẻ, hòa mình vào tự nhiên. Việc học chữ và các kiến thức khác có thể trì hoãn đến 7 tuổi, học sinh có thể đến lớp 3 mới biết đọc.
Steiner cũng kêu gọi hoàn toàn không sử dụng thiết bị số như ti vi, điện thoại, ipad trong quá trình nuôi dạy trẻ trước 7 tuổi vì không có lợi cho quá trình phát triển tự nhiên của trẻ.

HOẠT ĐỘNG LẶP LẠI: Trường mầm non Waldorf bao gồm những hoạt động lặp lại hàng ngày bao gồm chơi tự do, nghệ thuật (như vẽ, làm mẫu…), vòng thời gian (hát, chơi, kể chuyện), vui chơi ngoài trời và hoạt động thực hành (như nấu nướng, dọn dẹp, làm vườn) với giai điệu đa dạng. Những hoạt động như thế có thời gian nhất định và lặp đi lặp lại hàng ngày để trẻ có thể dự đoán được chuyện gì sẽ xảy ra.
Vui chơi ngoài trời là một hoạt động không thể thiếu trong lịch học hàng ngày, với mục đích là để cung cấp cho đứa trẻ những sự trải nghiệm của tự nhiên, thời tiết và mùa trong năm.
Chương trình mẫu giáo và mầm non thường bao gồm các lễ hội theo mùa từ truyền thống với sự chú ý từ cộng đồng.

GIÁO VIÊN LÀ NGƯỜI HƯỚNG DẪN, LÀM GƯƠNG: Trong lớp học Steiner, trẻ sẽ học hỏi thông qua việc nhìn giáo viên làm. Steiner coi ngôi trường như nhà nên các giáo viên sẽ làm công việc như cha mẹ: đọc truyện, khâu vá, nấu nướng… và trẻ sẽ học cách làm cách việc đó qua việc quan sát và bắt chước giáo viên làm. Giáo viên chính là tấm gương hình ảnh mà giáo dục Steiner hướng đến cho học sinh nên giáo viên luôn phải bình tĩnh, nhẹ nhàng, xử lí thấu đáo mọi việc cả trong thực tế lẫn trong tâm trí, suy nghĩ.

ĐỒ CHƠI KHUYẾN KHÍCH SÁNG TẠO: Khác với Montessori với những học cụ được thiết kế sẵn cho trẻ với duy nhất một vài cách sử dụng, các đồ chơi của Stenier là rất đơn giản, từ tự nhiên, cho phép trẻ chơi các trò chơi tưởng tượng phong phú.
Đồ chơi trong mầm non Steiner không có hình thù quá cụ thể với mục đích giúp phát huy trí tưởng tượng của trẻ. Một khúc gỗ có thể là bánh mì hay bàn ăn, có thể là xe hơi, đôi khi lại được biến thành chiếc thuyền. Chính sự đơn giản, gợi mở đầy linh hoạt của những món đồ chơi trong trường mầm non Steiner kích thích trí tưởng tượng của trẻ phát triển mạnh mẽ.

Đồ chơi trong trường mẫu giáo Steiner hoàn toàn được làm từ nguyên VẬT LIỆU TỰ NHIÊN, không có đồ chơi nhân tạo như nhựa vì chúng đẹp và đem đến sự trải nghiệm phong phú mà vật liệu nhựa không thể nào có được. Vật liệu tự nhiên nuôi dưỡng các giác quan và sức sống đang phát triển của trẻ. Tất cả những thứ bằng NHỰA, NILON hay POLYESTER hay bất cứ chất tổng hợp nào đều thuộc về thế giới khoáng vật, nó có hình thù vật chất nhưng không có sức sống, hơi ấm đối với trẻ.

CHÂN THẬT VÀ NHẸ NHÀNG: Theo Steiner, trẻ sẽ trải qua trạng thái mơ màng trong khoảng 7 năm đầu, nhưng mạnh nhất là khoảng trước 3 tuổi. Trạng thái mơ màng là trạng thái trẻ chưa có ý thức về bản thân, về cái tôi, về suy nghĩ của riêng mình, cũng như chưa có ý thức rõ rệt về thế giới xung quanh; lúc này trẻ thấy mình với mọi người và thế giới xung quanh là một.
Vì những lý do trên, Steiner kêu gọi hãy bảo vệ trạng thái mơ màng này càng lâu càng tốt cho đến khi nào nó mất đi một cách tự nhiên. Vì vậy, môi trường Steiner là một môi trường êm dịu, từ màu sắc, âm thanh, đến cách người lớn di chuyển, làm việc, nói năng, đối xử với trẻ và đối xử với nhau, tất cả phải nhẹ nhàng và chân thật. Trường được trang trí bởi những màu sắc mơ màng và tự nhiên, hình vẽ, âm nhạc… tất cả đều êm dịu và chân thật. Không tivi, không máy vi tính, không có những bài hát thu sẵn được phát ra, âm thanh trong trường là tiếng cười rộn ràng và hào hứng của trẻ, tiếng nói dịu dàng của cô, tiếng cô hát và giọng non nớt hát theo của trẻ, và những âm thanh chân thật khác của cuộc sống…tất cả tạo nên một môi trường êm đềm, thân quen và yên ổn đối với trẻ.

NHỮNG LƯU Ý KHI CHỌN TRƯỜNG STEINER CHO CON
– Có một số nghiên cứu chứng minh rằng phương pháp Steiner phát triển trí tưởng tượng, sáng tạo của trẻ rất tốt nhưng quan điểm không dạy trẻ chữ và kiến thức khác trước 7 tuổi có thể xung đột với quan điểm của bố mẹ nên bố mẹ nên cân nhắc kĩ trước khi cho con học.
– Theo tìm hiểu của Mầm Nhỏ, có rất nhiều tổ chức, trường cao đẳng, đại học cung cấp những khóa học để trở thành giáo viên Steiner và chúng mình vẫn chưa biết có một quy chuẩn/ tổ chức nào cấp bằng giáo viên Steiner có kiểm soát trên toàn cầu như AMI của phương pháp Montessori hay không. Vì vậy, nếu bố mẹ/ cô giáo mong muốn trở thành giáo viên Steiner nên cân nhắc kĩ trước khi theo học hay hiểu khái niệm giáo viên Steiner có chứng chỉ hay một trường Steiner chuẩn quốc tế. Nếu bố mẹ nào có thêm thông tin về vấn đề này vui lòng góp ý thêm cho chúng mình ở comment với nhé!
– Hiện nay các phương pháp giáo dục sớm từ nước ngoài đang trong giai đoạn “đổ bộ rất nhiều” vào Việt Nam. Mỗi phương pháp có ưu, nhược điểm riêng nên chúng mình cố gắng đưa ra các thông tin cơ bản về phương pháp đó để bố mẹ có thể đưa ra lựa chọn đúng đắn. Những quy trình về quy chuẩn, công nhận các trường, giáo viên theo chuẩn phương pháp đó ở Việt Nam vẫn còn khá sơ khai. Ngoài phương pháp Montessori có AMI do Montessori lập ra để đảm bảo các triết lí của bà được thực hành nguyên vẹn sau này có cấp chứng chỉ giáo viên được công nhận trên toàn cầu (và vẫn đang xung đột với nhiều tổ chức khác), các phương pháp khác theo chúng mình được biết đến hiện nay không có một tổ chức toàn cầu nào chịu trách nhiệm cho việc cấp bằng, chất lượng của các giáo viên, trường theo các phương pháp đó có đủ uy tín và được công nhận trên toàn cầu. Trong khi đó, ở Việt Nam, có hàng chục, hàng trăm khóa đào tạo giáo viên theo các phương pháp giáo dục sớm khác nhau, có nhiều trường tự nhận theo các phương pháp nhưng thực tế chất lượng không có một tổ chức uy tín nào quản lý nên các bố mẹ, thầy cô giáo nên cẩn trọng với những khóa học, danh xưng không được công nhận, kiểm chứng, có giá trị trên toàn cầu.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *